Basiseisen voor een sociaal veilige sport
De vier v’s bij sportverenigingen, zwembaden, vechtsportscholen en fitnessaanbieders , factsheet 2026/2
Samenvatting
Vanuit Sportakkoord II gelden voor sportaanbieders vier basiseisen voor sociale veiligheid (de ‘vier v’s’). In het bijzonder voor sportverenigingen met jeugdleden. Een kwart van deze verenigingen voldoet aan alle vier de basiseisen. Onder alle verenigingen is dat 16 procent. Dit blijkt uit onderzoek van het Mulier Instituut onder sportaanbieders.
Gedragsregels meest genomen maatregel, scholingsbeleid minst
Hoeveel verenigingen eraan voldoen, verschilt per basiseis:
- vastgestelde gedragscode: 76 procent van de verenigingen heeft gedragsregels (81% onder verenigingen met jeugdleden).
- vertrouwenspersoon: 57 procent heeft een vertrouwenspersoon (70% onder verenigingen met jeugdleden).
- Verklaring Omtrent het Gedrag: 49 procent heeft beleid voor het aanvragen van VOG’s (66% onder verenigingen met jeugdleden).
- vakkundige trainers/coaches: 24 procent heeft scholingsbeleid voor trainers/coaches (33% onder verenigingen met jeugdleden).
Ruim één op de tien verenigingen voldoet aan geen enkele basiseis. Onder verenigingen met jeugdleden is dat 7 procent.
Aandeel verenigingen met drie basiseisen meer dan verdubbeld sinds 2015
36 procent van de sportverenigingen voldoet aan de eerste drie basiseisen (15% in 2015). Het aandeel verenigingen met een vertrouwenscontactpersoon stijgt sinds 2008 (15%) gestaag naar 57 procent in 2024. Ook het aandeel met VOG-beleid nam toe, van 26 procent in 2015 naar 57 procent in 2024. Tot 2019 steeg het percentage clubs met gedragsregels. Dit bleef daarna stabiel.
Voor scholingsbeleid zijn geen eerdere cijfers beschikbaar, omdat dit een relatief nieuwe maatregel is.
Eerste meting onder vechtsportaanbieders en zwembaden
Uit een eerste verkennende meting onder vechtsportaanbieders blijkt dat ongeveer de helft voldoet aan alle vier de basiseisen. Onder zwembaden is dat twee derde. Alle bevraagde vechtsportscholen en zwembaden voldoen aan ten minste één basiseis.
Data via Verenigingspanel en vragenlijst ondernemende aanbieders
De vragenlijst onder sportverenigingen is uitgezet via het Verenigingspanel van het Mulier Instituut (n=363). De resultaten zijn gewogen, waardoor ze representatief zijn voor alle sportverenigingen in Nederland. De Vechtsportautoriteit verspreidde de vragenlijst onder vechtsportscholen (n=102). Sportfondsen, Optisport en de Vereniging Sport en Gemeenten verspreidden de vragenlijst onder zwembadmanagers (n=70).
Literatuurverwijzing: Cremers, R., Meer, S.A. van der, & Elling, A. (2026). Basiseisen voor een sociaal veilige sport: de vier v’s bij sportverenigingen, zwembaden, vechtsportscholen en fitnessaanbieders , factsheet 2026/2. Utrecht: Mulier Instituut.