Fusies niet automatisch de sleutel tot sterkere voetbal- en tennisverenigingen

29 januari 2026

Fusies van voetbal- en tennisverenigingen kunnen op termijn leiden tot ledengroei, maar versterken de organisatiekracht van verenigingen niet vanzelf. Een fusie vraagt niet alleen om een nieuwe organisatie, maar ook om het samenbrengen van verschillende culturen en werkwijzen. Juist dat blijkt in de praktijk lastig, waarbij het vinden en behouden van vrijwilligers vaak de grootste uitdaging is. Dit blijkt uit onderzoek van het Mulier Instituut naar fusies van tennis- en voetbalverenigingen.

Hoewel fusies de vrijwilligersproblematiek meestal niet oplossen, kunnen zij wel zorgen voor meer plezier en een betere sfeer. De fusieverenigingen die wij onderzochten gingen vaak gepaard met ledengroei en een nieuwe accommodatie. Daardoor ontstond er meer reuring en energie, wat de fusieverenigingen nieuw leven inblaast.

Fusies voornamelijk bij voetbal, bridge en tennis

Op basis van het Databestand Sportorganisaties brachten we 79 fusies in beeld die tussen juli 2021 en februari 2025 plaatsvonden. De meeste fusies vonden plaats bij voetbal-, bridge- en tennis- en padelverenigingen. Het werkelijke aantal fusies ligt waarschijnlijk iets hoger, omdat niet alle fusies in de database staan.

Redenen voor fusies: ledenaantal, organisatiekracht en toekomstbestendigheid

Fusies ontstaan om meerdere redenen. De meest voorkomende uit ons onderzoek zijn:

• inefficiënt gebruik van tennisbanen en voetbalvelden door dalende ledentallen;
• organisatorische kwetsbaarheid, bijvoorbeeld door een tekort aan leden en bestuurskracht;
• om samen sterker en toekomstbestendiger te worden.

Draagvlak belangrijk voor kansrijke fusies

Een aantal factoren draagt bij aan de kans op succesvolle fusies. Draagvlak onder leden en bestuurders is noodzakelijk, maar ook gemeenten moeten meewerken. Daarnaast is het van belang dat culturen van clubs die gaan fuseren overeenkomsten hebben. Tot slot is voldoende kennis over het fusieproces belangrijk voor de kans op succes.

Hoewel deze factoren bijdragen aan de kans op succes, is een fusie een complex proces en niet automatisch de weg naar meer organisatiekracht.  an de kans op succes. Maar een fusie is een complex proces en niet automatisch de weg naar meer organisatiekracht.