Van voetbalvrouwen tot vrouwenvoetbal

Een interdisciplinair onderzoek naar de maatschappelijke impact van meidenvoetbal in Nederland

Meidenvoetbal is de snelstgroeiende sport ter wereld, óók in Nederland. Maar wat betekent deze ontwikkeling sociaal gezien? Hoe draagt deze ontwikkeling bij aan de gelijkschakeling van mannen en vrouwen en de sociale integratie van allochtone meisjes, en welke rol spelen de (nieuwe) media hierin? Daarvan weten we nog erg weinig. Om deze lacunes op te vullen, stellen ex-profvoetbalster en filosoof Dr. Martine Prange en cultureel antropoloog Dr. Martijn Oosterbaan, gesteund door de Johan Cruijff Foundation en Triple Double/ BeNe League, een driejarig, omvattend onderzoek voor naar

  1. de geschiedenis en huidige professionalisering,
  2. de voetbalbeleving van allochtone meisjes tussen etniciteit en religie en
  3. de media-representatie van meidenvoetbal in Nederland

via een interdisciplinaire studie, die methoden uit de filosofie, culturele antropologie, sportsociologie en mediastudies integreert. Kwalitatief onderzoek (interviews met voetbalmeiden op straat, toernooien en clubs) wordt ondersteund door kwantitatief onderzoek, media-analyse en filosofische theorievorming; theorievorming wordt gevoed door de interviewresulaten. Het past daarbij niet het geijkte ‘genderperspectief’ toe, maar de nieuwe ‘capabilities&human development’ benadering, die uitgaat van de talenten en kwaliteiten van vrouwen zonder deze onmiddellijk met mannen te vergelijken. Onze centrale onderzoeksvraag is ‘wat is de maatschappelijke impact van vrouwenvoetbal in Nederland?’ Dit onderzoek is pioniersonderzoek dat nieuwe kennis oplevert over de betekenis van sport voor de talentontwikkeling en sociale integratie van (allochtone) meiden en een omvattend beeld geeft van de status en toekomst van het Nederlandse vrouwenvoetbal. Hiermee genereren we fundamentele en praktische kennis, die het beleid van nationale en internationale voetbal- en sportbonden (Johan Cruijff Foundation, BeNe League, KNVB, KBVB, UEFA, NOC*NSF) aanstuurt en de internationale voetbal- en sociale sportstudies van onderop vernieuwt.

Hoofdaanvrager

Martine Prange (Universiteit Leiden)

Mede aanvrager

Martijn Oosterbaan (Universiteit Utrecht)

Betrokken onderzoekers

AIO (Universiteit Leiden)

AIO (Universiteit Utrecht)

Agnes Elling (Mulier Instituut)

David Romijn (Mulier Instituut)

Astrid Cevaal (Mulier Instituut)

Maatschappelijke partners

Cruyff Foundation

Triple Double

Looptijd

2013- 2016

Rol Mulier Instituut

Binnen dit project vervullen de onderzoekers vanuit het Mulier Instituut de volgende rollen:

• Uitvoering onderzoek historische ontwikkeling kwantitatieve en kwalitatieve media-aandacht voor vrouwenvoetbal (content en discoursanalyse diverse traditionele en nieuwe media; interviews sportredacties)

• Secundaire data-analyse ontwikkeling meisjes en vrouwenvoetbal in verenigingsverband en andere verbanden (pleintjes, scholen)

• Bijdragen aan (internationale) wetenschappelijke en vakpublicaties

• Bijdragen aan geïntegreerde eindpublicatie in boekvorm

Publicaties

Klik hier om ‘Vrouwenvoetbal is de snelst groeiende sport’. Over ontwikkelingen in deelname van meisjes- en vrouwenvoetbal te downloaden (april 2017) (pdf).

Klik hier om Topvoetbalsters en hun volgers over het gebruik en de betekenis van Twitter voor vrouwenvoetbal te downloaden (februari 2016) (pdf).

Klik hier om Vrouwenvoetbal en de media (2), topspeelsters en twittervolgers. Factsheet 2015/5 te downloaden (juni 2015) (pdf).

Klik hier om Vrouwenvoetbal en de media (1). Factsheet 2015/3 te downloaden (juni 2015) (pdf).

Klik hier om de Factsheet EK vrouwenvoetbal 2013 te downloaden (juli 2013) (pdf).

Symposium vrouwenvoetbal

Voorafgaand aan de openingswedstrijd van het Europees Kampioenschap vrouwenvoetbal op 16 juli in Utrecht, organiseerde het Mulier Instituut in samenwerking met de KNVB en de oud-internationalvereniging De Aventurijnen een symposium over de ontwikkelingen in het vrouwenvoetbal en actuele kansen en uitdagingen voor de (beleids)praktijk en onderzoek. Inhoudelijke thema’s die aan de orde kwamen waren: gemengd jeugdvoetbal; structuur talentontwikkeling en topsport; beeldvorming; vrouwen in leiderschapsposities. En de overkoepelende vraag in hoeverre internationale evenementen als het EK hierop van invloed zijn.

Klik hier voor een verslag van het symposium van 16 juli 2017 (pdf).